Om een idee te krijgen van de omvang en de impact van die Eerste Wereldoorlog is een bezoek aan het In Flanders Field Museum een goed vertrekpunt.
1. In Flanders Field Museum
In chronologische volgorde vertelt het museum de gebeurtenissen die tussen 1914-1918 plaatsvonden. De verhalen worden verteld aan de hand van fragmenten uit brieven en persoonlijke vertellingen.
Acteurs verhalen in videofragmenten aangrijpend over hun vlucht naar het neutrale Nederland, het opvangen van de gewonden of het bestand van kerst 1914 waarin Duitse, Franse, Belgische en Engelse soldaten vanuit de loopgraven samen kerstliederen zongen en cadeautjes uitwisselden. Met een aparte klaproosarmband, het symbool van deze oorlog, kunnen op tal van plaatsen persoonlijke verhalen beluisterd worden. Het museum speelt erg in op het persoonlijk maken van deze oorlog en bezoekers kunnen, indien ze hun naam bij de entree hebben ingevoerd, ook vernemen welke mensen met diezelfde achternaam zijn omgekomen. Grote Markt 34, 8900 Ieper.
2. Brouwerij Kazematten
Kazematten zijn van oorsprong militaire gebouwen die als verdedigingswerk werden gebruikt. In Ieper is Koen Hugelier brouwmeester in de kleine intieme brouwerij in de kazematten, waar hij instaat voor de productie van de bieren. De brouwerij is eigendom van Maarten Ghequire en Julie Depypere, dochter van Hans Depypere, eigenaar van Brouwerij Sint Bernardus. De brouwmeester vertelt zeer gepassioneerd over de geschiedenis van de kazematten, de ingrediënten van zijn bier en de wijze waarop zijn bier gebrouwen wordt. En natuurlijk mag je na afloop even proeven van de Wipers Times, genoemd naar het krantje dat tijdens de eerste wereldoorlog werd gedrukt in de Kazematten van het Houten Paard (waar de stadsbrouwerij zich nu bevindt) en was bestemd voor de Engelse soldaten in de loopgraven, en de Grotten Santé. Houten Paard 1 – 8900 Ieper.
3. Kaffee Bazaar
En voor wie het proeven naar meer smaakt, is er Kaffee Bazaar. Een gezellig bruin café met 100 soorten bier. Het is een gemoedelijk café. In trek bij de locals, misschien wel vanwege het fraaie binnenterras, ingeklemd tussen de buurtuinen. Het ligt iets uit de toeristische route. De bediening is zeer vriendelijk. Let wel, Kaffee Bazaar is alleen geopend van donderdag tot zondag. Boomgaardstraat 9, Ieper.
4. Dodencellen
De Eerste Wereldoorlog was er één van de heroïek van de oorlog. Oorlog maakte je tot held. Bij aanvang stonden er talloze jonge jongens te popelen om deel te nemen aan deze nationale krachtmeting en zingend naar het front af te marcheren. Al snel bleek dat er van heldendom geen sprake was. Het was een smerige oorlog waarin de jongens in vochtige loopgraven zaten te wachten tussen oprukkende ratten en verwoestende granaten. Wie gewond raakte, werd opgelapt en terug gestuurd naar het front. Van het fenomeen shell shock was nog nooit gehoord.
Om de moraal hoog te houden werden deserterende jongens ter dood veroordeeld. ook degenen die vrijwillig dienst hadden genomen. De verplichte beulen waren de andere jongens uit de eigen divisie. Overigens stond de doodstraf ook op in slaap vallen tijdens de wacht of lafheid. In Poperinge kan de dodencel worden bezocht evenals de executieplaats. In een cel zijn de teksten van de veroordeelden te lezen en is een video van een ter dood veroordeelde soldaat te zien. Het laat de waanzin van de oorlog nog eens goed zien. Guido Gezellestraat 1, Poperinge
5. Slapen in Talbot House
Vergeet de oorlog. Voor even. En kom naar het Talbot House in Poperinge. Dit was de plek waar soldaten ongeacht hun rang op adem konden komen. De twee aalmoezeniers Neville Talbot en Philip Clayton begonnen het clubhuis in 1915 en het werd uitgerust met een bibliotheek, en een kerk op zolder. De huiskamer evenals de andere kamers zijn volledig in tact gelaten. Er grenst een grote tuin aan het huis en de Engelse conciërge ziet er ook vandaag de dag op toe dat bezoekers een kop thee krijgen. Het is mogelijk om te overnachten in één van de historische slaapkamer of in één van de drie tuinkamers. Deze laatsten zijn vernoemd naar vrouwen die destijds geen toegang tot het huis hadden.
Maar enkelen hebben er toch vertoefd zoals de pianiste Jeanne Battheu of de verpleegster Alison MacFie. Gasthuisstraat 43, Poperinge
6. Lunchen in een lounge restaurant Passage
En als je dan toch in Poperinge bent, kun je er net zo goed gaan lunchen bij loungerestaurant Passage. Een fraai gebouw met hoge ramen en een prachtige tuin die overloopt in het stadspark van Poperingen. De koks verrichten ondertussen wonderen met gerechten als pladijsfilet met taboulé en jus van paprika en tomaat of handgesneden tartaar van Limousinrund met groene asperges. Een voorafje en een dessert en dat allemaal voor bedragen van €39,-. Veurnestraat 11-13, Poperinge
7. Slapen in hotel Ariane
Je waant je in Engeland als je in hotel Ariane verblijft. Dit luxehotel aan de gemoedelijke Slachthuisstraat, tegenover het abattoir, is populair bij Engelsen die op zoek zijn naar familie die op de slagvelden omgekomen zijn. Het wordt omringd door tuinen en vijvers. Het Abattoir is overigens de naam van een gezellig café waar slechts het bier een kopje kleiner wordt gemaakt. “We come every year to Ariane”, zegt de 87-jarige Archie Lloyd uit Manchester. Hij bezoekt dan het graf van zijn oom die hier in 1916 omkwam. Maar alle slagvelden en abattoirs ten spijt: het is zeer goed toeven in dit hotel. Slachthuisstraat 58, Ieper
8. Eten bij de Fonderie
Een beetje spijtig vindt Xavier het wel: zo weinig tijd om in zijn restaurant te eten. Maar ja we willen ook nog naar de Last Post bij de Menenpoort, dus rest ons slechts een korte avond om in deze voormalige gieterij te eten. De Fonderie is gebaseerd op de Parijse brasserie: de huisbrouwerij waar ter plekke ook gegeten en gedronken kon worden. Nu is de Fonderie een trendy restaurant met marktverse producten en een mediterrane keuken. En het is niet aan te raden, maar je kunt er ook in kort tijdsbestek heerlijk eten. Polenlaan 3 Ieper
9. Last Post Menenpoort
The last Post was oorspronkelijk bedoeld als afsluiting van de dag tijdens de inspectie van de troepen. Tegenwoordig wordt de Last Post vooral gebruikt bij militaire herdenkingen en begrafenissen. In Ieper wordt het elke dag om 20.00 uur gespeeld onder de Menenpoort door de leden van de Last Post Association, als eerbetoon aan de gesneuvelden in de Eerste Wereldoorlog.
De poort werd in 1927 gebouwd en sinds 1928 vindt de Last Post plaats. Alleen tijdens de bezetting gedurende de Tweede Wereldoorlog tussen mei 1940 en 6 september 1944 werd het onderbroken. De Menenpoort herdenkt de ongeveer 54.900 Britse soldaten die in de Eerste Wereldoorlog sneuvelden en niet meer geïdentificeerd of teruggevonden werden. Soms treden er ook zangers of koren op. Het is zeer indrukwekkend om daar met mensen uit alle delen van de wereld een eeuw na datum nog kippenvel te krijgen.
10. Restaurant Souvenir
“Geluk is geen ervaring, maar een souvenir”, lees ik op het kaartje dat ik bij het afscheid in restaurant Souvenir meekrijg. En dat is zeker waar, waar het dit bijzondere restaurant betreft. Stop een IJslandse kok en een Vlaamse voormalig programmamaakster samen in Scandinavisch design. Voeg er biologische producten, duurzame vis en een prachtig vijf gangenmenu aan toe en je komt uit bij Souvenir. Er is slechts één menu per dag waarop gevarieerd kan worden voor vegetariërs en mensen met een allergie.
De kok komt bij ieder gerecht even persoonlijk uitleggen wat hij voor je gemaakt heeft. De gastvrouw adviseert per gang de bijpassende wijnen al naar gelang je voorkeur. Wij aten worteltjes met geitenkaas, kabeljauw met venkel en spitskool. Wilde asperges met zonnebloempitten, dunne lende met lentegroenten en een dessert van aardbei en citroen. Er daalde een diepe culinaire rust over ons. We durven de stelling wel aan: Make food, not war. Van Souvenir word je heel vredelievend. Menu voor 5 gangen: €55. Surmont de Volsbergestraat 12, Ieper
Tekst: Anneke de Bundel – Beeld: Toerisme Ieper
- Het hele jaar zijn er festiviteiten ter herinnering aan WO-I
- Ieper en Poperinge liggen op ruim 2,5 uur van Utrecht